Vastgoed in transitie: duurzaamheid concreet en meetbaar maken

Op dit moment streven ondernemingen uit alle sectoren en branches naar klimaatneutraal ondernemen. Het lijkt erop dat op alle niveaus is doorgedrongen dat wij op deze manier niet door kunnen gaan met het gebruiken van de aarde als wegwerpproduct. Waar duurzaamheid eerder werd geassocieerd met geitenwollen sokken, is het nu trending om je duurzaamheidsambities te tonen. Jongeren ontmoeten elkaar in duurzame snackbars, je buurvrouw fietst elke week met zakken gescheiden plastic naar de container, de directeur van een onderneming rijdt in een Tesla en Henk en Ingrid hebben zonnepanelen op het dak. Ondernemers springen hier massaal op in.  

Vastgoed in transitie: duurzaamheid concreet en meetbaar maken

Op dit moment streven ondernemingen uit alle sectoren en branches naar klimaatneutraal ondernemen. Het lijkt erop dat op alle niveaus is doorgedrongen dat wij op deze manier niet door kunnen gaan met het gebruiken van de aarde als wegwerpproduct. Waar duurzaamheid eerder werd geassocieerd met geitenwollen sokken, is het nu trending om je duurzaamheidsambities te tonen. Jongeren ontmoeten elkaar in duurzame snackbars, je buurvrouw fietst elke week met zakken gescheiden plastic naar de container, de directeur van een onderneming rijdt in een Tesla en Henk en Ingrid hebben zonnepanelen op het dak. Ondernemers springen hier massaal op in.  

In huisvestingsprojecten zien wij ook dat steeds meer opdrachtgevers in projecten vragen om aanvullende duurzaamheidsprestaties bovenop de aangescherpte regelgeving. Veel organisaties zijn zich meer en meer bewust van de kansen die er liggen. Maatregelen kosten niet alleen geld, maar leveren ook (financieel) iets op. Alleen door duurzaam te investeren in vastgoed blijft een vastgoedportefeuille toekomstbestendig.

Dit vraagt om maatregelen in de gebouwde omgeving, maar ook in de organisatie. Voor veel organisaties is het lastig een start te maken of de richting te bepalen. Waar te beginnen in de tal van voorbeelden en mogelijkheden die beschikbaar zijn? Door onderstaande vragen te beantwoorden geven wij u handvaten om uw duurzaamheidsambities concreet en meetbaar te maken.

Hanneke van Schijndel
Adviseur
033 - 467 75 31
hvs@tg.nl

Carlijn Kramer
Adviseur
033 - 467 75 31
ckr@tg.nl

Stap 1: Hoe bepaal ik mijn duurzaamheidsambitie?
Om huisvesting te verduurzamen is het essentieel het ambitieniveau van uw organisatie vast te stellen. Deze ambitie dient als een ultiem toetsingskader voor de te nemen maatregelen of een nieuw project. Twynstra Gudde heeft een model ontwikkeld om vast te stellen waar een organisatie zich bevindt op de duurzaamheidsladder. Op basis van deze bewustwording kunnen vervolgstappen worden gezet.
Nadenken over verduurzaming begint dus al bij de start van een project. Als organisatie stelt u vast wat u wilt bereiken en hoe duurzaamheidsmaatregelen bijdragen aan het gewenste eindresultaat. De ambitieladder helpt hierbij; het maakt inzichtelijk op welke manier het gebouw de ambitie van de organisatie moet reflecteren.
Stap 2: Hoe maak ik mijn duurzaamheidsambities concreet?
De uitwerking van een duurzaamheidsambitie naar concrete maatregelen gaat van grof naar fijn. Wij gebruiken onderstaand model om tijdens elke fase te bepalen welke stappen nodig zijn om duur-zaamheid in een project te integreren.
Uit dit model blijkt dat duurzaamheid veel meer is dan alleen een technische eis in het Programma van Eisen. Een duurzaam project vraagt om een gedegen businesscase, waarin de keuze voor nieuw-bouw versus renovatie zorgvuldig wordt afgewogen.

Het vaststellen van relevante wet- en regelgeving rondom duurzaamheid is voor veel opdrachtgevers een belangrijk thema of zelfs de aanleiding om hun huisvesting te verduurzamen. De overheid heeft de afgelopen jaren de wetgeving rondom duurzaamheid behoorlijk aangescherpt en onze verwachting is dat dit verder wordt uitgebouwd. Hier moeten organisaties op anticiperen en dit geeft aanleiding om breder te kijken naar de mogelijke kansen voor een organisatie.
Duurzaamheidsambities vragen om duurzame procespartners om dit te organiseren. Dat gaat verder dan de benodigde kennis over technische oplossingen. Hoe verder de ambities reiken, hoe meer dit vraagt om nieuwe manieren van samenwerken. De overheid streeft ernaar om in 2020 alle aanbestedingen circulair uit te vragen. Ook daarvoor is een omslag nodig in de huidige manier van organiseren.

Tenslotte is duurzaamheid in het beheer een speerpunt voor organisaties. Door tijdens de realisatie van een project hier een strategie voor te ontwikkelen is het mogelijk hierop (bij) te sturen. Door energieverbruik te beperken en hergebruik te stimuleren kunnen veel kosten en middelen worden bespaard.

Stap 3: Hoe maak ik mijn duurzaamheidsinvesteringen meetbaar?
Afhankelijk van uw duurzaamheidsambitie kunt u overgaan tot het meetbaar maken van de te nemen maatregelen. Dat kan door te certificeren. Belangrijke redenen om te certificeren zijn: de eenvoud van het toetsingskader, imagobevordering (denk aan ABN Amro), subsidies en de verhoging van de waarde van financieel vastgoed.

Certificering is niet verplicht, het kost in sommige gevallen flink geld, maar het helpt bij benchmarking. Hoe meer gebouwen gemeten zijn conform dezelfde certificering, hoe sterker het merk. De grootste speler in Nederland is BREEAM, dat vooral bij internationale grote partijen populair is. Een bekend voorbeeld is Deloitte, die zichzelf met haar BREEAM ‘out standing’ certificaat als duurzame onderneming letterlijk en figuurlijk op de kaart heeft gezet.

De laatste ontwikkelingen omtrent certificeren
Er zijn op dit moment twee nieuwe stromingen op het gebied van certificeren die inspelen op de behoefte naar enerzijds gezonde en anderzijds circulaire gebouwen. WTC Utrecht wordt naar alle waarschijnlijkheid het eerste kantorengebouw in Nederland waaraan een WELL-certificaat toegekend zal worden. Het systeem WELL Building Standard richt zich op het meten, certificeren en bewaken van de gebouwkenmerken die van invloed zijn op de gezondheid en het welzijn van de gebruikers van een gebouw.

Er is op dit moment nog geen standaardmethode om circulair te certificeren. Op dit moment worden verschillende methodes ontwikkeld. GPR heeft de nieuwe standaard Circulair Prestatie Gebouwen (CPG) geïntroduceerd en Alba Concepts werkt met Building Circularity Idex (BCI). Ook het BREEAM-congres heeft aangekondigd op korte termijn een methode op de markt te brengen.

Door de wildgroei van certificaten is de markt verdeeld en neemt de waarde ervan af. In het verleden is gebleken dat certificeringsmethodes ook niet altijd leiden tot de meest duurzame gebouwen. Vaak bestaan de methodes uit ‘afvinklijstjes’ of wordt het gebouw met een vastgestelde referentie vergeleken. Hierdoor kunnen onjuiste afwegingen ontstaan, om maar te voldoen aan het certificeringslijstje.

Voor circulaire pioniers is het feit dat er nog geen certificeringsmethode is voor circulaire gebouwen een kans. Het proces van bewuste keuzes maken op basis van de echte impact, en niet op basis van een lijstje, is op ons lijf geschreven. Want op die manier is het mogelijk om een duurzaam en gezond gebouw neer te zetten dat als een maatpak past bij de organisatie.
Wij houden de ontwikkeling van de certificeringsmethodes nauwlettend in de gaten, en hopen dat deze ruimte geeft voor de analyse van het verduurzamingsproces dat zo belangrijk is.

Onze toegevoegde waarde

Uw huisvesting ook bij laten dragen aan een duurzamere gebouwde omgeving? Wij gaan graag de uitdaging aan om met u de impact te definiëren en concreet te maken.  Adviseurs van Twynstra Gudde zijn ervaren in het begeleiden van het verduurzamingsvraagstuk van huisvesting op strategisch en tactisch niveau. Onze adviseurs denken mee bij het vormgeven van een passende duurzaamheidsambitie en de vertaling ervan naar concrete projectdoelstellingen. In elke fase van het ontwerpproces nemen wij u mee in de mogelijkheden en maken inzichtelijk of en welke certificeringsmethode bij u past.

Wilt u meer informatie over het verduurzamen van uw vastgoed? Neem dan contact op met Hanneke van Schijndel, hvs@tg.nl en Carlijn Kramer, ckr@tg.nl.

Drie Pijlers

Is uw organisatie ook klaar om te zaaien, maar weet u niet hoe te beginnen? Wij gaan uit van drie pijlers: beter organiseren, beter presteren en beter samenwerken. Wij slaan een brug tussen de ambitie en de implementatie door het organiseren van een verduurzamingsprogramma. We brengen in kaart hoe de bestaande organisatie moet worden ingericht om het programma te kunnen waarmaken. We expliciteren de ambitie naar concrete projecten en maken resultaten meetbaar. Samenwerking geeft kansen om de verduurzaming te versnellen. Sterker; De verbinding zoeken is essentieel in een Circulaire Economie.